چهارشنبه , ۲ خرداد ۱۳۹۷
خانه | نقدوبررسی | نقد | هنر به مثابه واقعیت نامشهود و متناقض‌­نما نگاهی به آثار رودلفو اووییدووگا

هنر به مثابه واقعیت نامشهود و متناقض‌­نما نگاهی به آثار رودلفو اووییدووگا

هنر به مثابه واقعیت نامشهود و متناقض‌­نما
نگاهی به اثر «ترکیب­‌بندی ۵۲۶ » رودلفو اووییدووگا Rodolfo oviedo vega در خانه هنرمندان

سایت تندیس به قلم نویسنده مخاطب فاطمه رضائی

Rodolfo oviedo vega 3 نمایشگاه نقاشی «رودلفو اووییدووگا» نقاش سالوودری-فرانسوی، از ۲۴ فروردین در گالری بهار خانه هنرمندان ایران برپا شده است. رودلفو نقاشی را از هشت سالگی  آغاز و در فرانسه و هند نیز به صورت آکادمیک دوره‌­های هنر را گذرانده است و تاکنون در ۲۰ کشور دنیا نمایشگاه برپا کرده است.

رودلفو نقاشی را در فرانسه و هند  به صورت آکادمیک دوره­‌های هنر را گذرانده است و تاکنون در ۲۰ کشور دنیا نمایشگاه برپا کرده است. او در سال ۲۰۱۶، برای کارهای فرهنگی‌اش و تفویت روابط بین فرانسه والساوادور با مدال سنای فرانسه مورد تقدیر قرار گرفت. در حال حاضر وی مدیر انجمن فرهنگی روز و شب در پاریس می‌باشد.[۱] رودلفو در مصاحبه­‌ای انگیزه برگزاری نمایشگاه در ایران را جذابیت فرهنگ، هنر و شعر فارسی بیان کرده است. در این نمایشگاه هنرمند ۱۲ اثر نقاشی­ خود (۲۰۱۵ تا ۲۰۱۸) را در معرض دید مخاطبان قرار داده است.
Rodolfo oviedo vega 1

دستاورد هنری وی، برتری هنر هندسی و انتزاعی­ برای رسیدن به یک هنر پرمعنا نیست. او از طریق تلفیقِ سادگیِ زبانِ هندسی و پویایی چند لایه هنر انتزاعی به بیانگری تازه‌ای رسیده است تا عرفان، شهود و غیر عقلانیت را در برگیرد. رودلفو مخاطب را در نگاه نخست با ترکیبی از کلاژ و لایه­‌های ضخیم رنگ اکرلیک مواجه می­‌کند. بافت­‌های متنوع شگفت­ آوری که حاصل ترکیب عناصری چون مواد بازیافتی، باقی­مانده‌های طبیعت (برگ‌های خشکیده درختان، شن، خاک، گلدوزی هندی، نخ نقره، و … ) و تکه­‌های پیراهن خود هنرمند است. این عناصر در بوم­‌های او با موضوعاتی چون معماری، اسطوره‌­های قوم مایا، و هند نمایان می­‌شود. هنرمند، تجربۀ لحظه­ متعالی با معنای شهودی را در زیر لوای زیبایی هندسه معمارگویانه پنهان می­‌کند تا با مخاطب ارتباطی احساسی برقرار ­کند. موضوع معماری با عناصری چون ریل، پنجره، قوس و رنگ­‌های تیره، علاقه هنرمند به ساخت­‌و­ساز را نشان ­می­‌دهد.

Rodolfo oviedo vega 6
ترکیب­‌بندی شماره ۵۲۶-۲۰۱۷- اکرلیک روی بوم- ۱۱۴*۱۴۶ سانتی متر

به کارگیری المان­‌های معماری با تاکید بر فرم هندسی برای مخاطب ایجاد غریب‌­سازی می­‌کند. این غریب­­‌سازی به طرز عجیب و غریب در اثر «ترکیب­‌بندی ۵۲۶»، به «هنر متناقض­‌نما» تبدیل شده­ است. استفاده از رنگ­‌های خنثی و گاه تند دستکاری شده، شکل­‌های هندسی، تصاویر نیمه­‌انتزاعی (پلان شهر، اساطیر قوم مایا) و تکه چسبانی پارچه مخاطب را به سمت هنر مفهومی می­‌کشاند. به­‌کارگیری رنگ­‌های خاص اکریلیک (خاکستری­، قهوه­‌ای، طلایی،  آبی و رنگ­‌های مات) توهم استفاده از بوم­‌ مات را به مخاطب القا می­‌کند. افزودن مواد بازیافتی[۲] به صورت کلاژ بر روی نقاشی انتزاعی در قسمت­‌هایی از بوم به دوگانگی امر واقعی-خیالی، شناسا-ناشناس، زمین- آسمان دلالت دارد. خالی بودن قسمت­‌هایی از نقاشی­‌ها از هرگونه بافت، تکه­‌چسبانی و نوشته، بعد غیر مادی و روحانی اثر را به تصویر می­‌کشد.

در استیتمنت اثر «ترکیب­‌بندی ۵۲۶»، آمده است:

این اثر با الهام از افسانه­‌های پیش از دوران استعمارگری در آمریکای مرکزی است. برش­‌هایی از پلان­‌های مختلف برای به تصویرکشیدن بعد سوم در این اثر وجود دارد که برگرفته از خدای مقدس قبیله مایا ایتزامنا می‌­باشد که باور داشت چهار انسان اولیه از گندم[۳] ایجاد شده‌­اند و به همین دلیل مرکز اثر در پلان اولیه از چهار برگ گندم تشکیل شده است.

Rodolfo oviedo vega 5 ایتزامنا خدای آفریننده (نخستین خدای زنده ، مار بالدار، آفریدگار تمام هستی) سالخورده و چروکیده­‌ای است که نمادهای آن را در دوران کلاسیک و پساکلاسیک قوم مایا می­توان یافت. پلان در این اثر اشاره به پیوند تنگاتنگ نقاشی با معماری آیینی قوم مایا در زمان گذشته است.[۴] رودلفو با قرار دادن پلان در کنار چهار ذرت با خطوط شکل‌ساز قوی و سطح­‌های رنگی تخت (هنر قوم مایا)، صداقت و اصالت را به اثر خود هدیه داده است. وجود چهار برگ ذرت در مرکز پلان اولیه، اشاره به آفرینش چهار انسان نخستین در مرحله چهارم آفرینش دارد. تاکید بر این چهار ذرت در بوم نقاشی دال بر دانش، ادراک زیاد، قدرت ماورایی این چهار انسان است. عدد چهار نزد قبیله مایا نشانه نگهداری چهار طاق آسمان توسط چهار غول است.[۵] استفاده از رنگ طلایی در این نقاشی نماد نور، معنویت و خورشید[۶] در اسطوره «منشا ذرت و انسان» قبیله مایا است. افزودن تکه پارچه از کشور هند با شمایل گیاهی (نماد روییش، رشد و توسعه یافتن) بر روی رنگ آبی علاوه بر حفظ ویژگی دیداری خود، به طبیعت­‌گرایی و حضور گیاه اشاره دارد.[۷] ضمن آنکه در تفکرات هندو،  گیاه نماد برهمن (اصل متعالی، ذات ازلی، الهه زایش و وجود نامحدود) است. استفاده از شمایل گیاه با تکه چسبانی پارچه­‌ای بر روی رنگ آبی (نماد آب، پاکی، خلوص) در کنار رنگ طلایی دلالت بر وجود اصل نظریه مایا[۸] در مجموعه وداها است. کنار هم قرار گرفتن رنگ طلایی و آبی، دال بر ارتباط و اتحاد و تفکرات همسان و موازی در عین تناقض است. (حضور اسطوره برهمن و ذرت -انسان)
Rodolfo oviedo vega 2

عدد چهار در آیین هند نماد چهار مرحله آفرینش، برهما، نظم، چهارطبقه و دوجفت اضداد است.  هم­نشینی ذرت (چهار انسان نخستین در قبیله مایا) و تکه‌­چسبانی گیاه (الهه آفرینش) در نقاشی رودلفو اووییدووگا، آموزۀ قوم مایا برای بیان چگونگی آفرینش چهار مرحله آفرینش انسان و تجلی برهما به عنوان خدای خالق و روح اعظم هستی در آیین هندو را با یکدیگر همسو کرده است. در واقع می­توان گفت عینی­ کردن ظهور برهمن و چهار ذرت (انسان)، منجر به تصویری از لحظۀ اسطوره­‌ای خلق جهان[۹] و انسان در یک زمان و یک فضا شده است. بدین­گونه اسطورۀ آفرینش در دو فضا و زمان متفاوت (برهمن و قوم مایا) در نقاشی انتزاعی به تصرف رودلفو در آمده است، تا او خلقت هستی و آفرینش انسان را دوباره بازآفرینی کند. امر بازآفرینی عینی برای پی افکندن نقاشی و بازنمایی رویای جهان، نیروی خلاق و آفرینش با برهمن و چهار ذرت نخستین متحد می­‌شود تا با افزودن ابهام، غیر واقعیت را ضمیمه واقعیت کند. ضمن آنکه رودلفو برای بیان اصل عینیت (ظهور و نمایش خودش در تصویر) تکه­‌های پیراهن خود را در اثر تکه چسبانی کرده است. این­کار برای بیان انعکاس میل روانی و بلندپروازی­‌های خودنمایانه هنرمند است تا چیزی شبیه به یک اسطوره بنیاد یابد.

هم­نشینی پیراهن هنرمند با دیگر عناصر تصویر دلالت بر مهر، امضا، هویت و حضور او به عنوان جزیی از کل اثر می­‌باشد.رودولفو با چسباندن پارچه­‌های متنوع از کشورهای مختلف در پیش‌­زمینه این اثر انسان­‌ها با نژادهای متفاوت را در اثرش بازآفرینی می­‌کند (آفرینش انسان­‌های مدرن در کنارچهار انسان نخستین).

اثر او با محور انسان­‌گرایی (فردی و جمعی) در کنار خداگرایی قرار داده شده‌است. تناقض انسان­‌گرایی – خداگرایی در این کار دیده می‌­شود. او با اسطوره آفرینش هند و اسطوره «انسان و ذرت» قوم مایا و قرار دادن خود به عنوان آفریننده اثر به خداگونگی انسان اشاره می‌کند. ضمن آن­که تکه‌های پارچه لباس او در کنار دیگر انسان‌ها تاکیدی بر این امر است. تکه‌های پارچه لباس او در کنار دیگر انسان‌ها تاکیدی بر این امر است. در اثر او انسان همان خداست و به اندازه تمام انسان‌ها خدا وجود دارد. در واقع او در دنیای تجربی با خلق تصاویر نمادین – اسطوره­ایِ آفرینشِ هستی در کنار آفرینش انسان، حضور خود را همچون کلیت وجود هستی و واقعیت در نظر می‌گیرد. ضمن آنکه کشف حضور او در دنیای نقاشی انتزاعی و اتحاد او با قوم مایا و هند غیرواقعی و جزیی از هستی نقاشی است. پس واقعی – غیر واقعی است.

در نتیجۀ حضور این عناصر، مخاطب با آرشیو متراکمی از عدم تعین و سیالیت معنا روبه‌­رو می­‌شود. شبکه­‌ای از ارتباط المان­‌های متفاوت، که مخاطب را به صورت هم­زمانی-درزمانی و در یک مکان، از معنای جز به کل و از کل به جز می­‌رساند. رودلفو با به تصویر کشیدن کثرت در وحدت، بعد مادی/ غیرمادی، عینیت/ ذهنیت، انسان­‌گرایی / خداگرایی و غیرواقعیت را ضمیمه واقعیت کرده است. هنر متناقض‌­نمای انتزاعی او به صورت نمادین، وحدت اضداد دوسویۀ درون و بیرون نهاد انسان را بیان می­‌کند. ضمن آنکه با به چالش کشیدن ذهن مخاطب، توسط مبانی اساسی فرآیند خلاقیت، او را به دوباره نگاه کردن و دگراندیشی وا می­‌دارد.

پی نوشت:

[۱] ، محل حضور هنرمندان و ترویج فیلم های نمایشگاه های سالانه

[۲] انتخاب این عناصر به صورت عامدانه توسط هنرمند شکل گرفته است

[۳] ترجمه گندم در متن استیتمنت اشتباه است

[۴] دایره المعارف هنر- رویین پاکباز

[۵] برای مطالعه بیشتر به کتاب اسطوره‌­های آزتکی و مایا ترجمه عباس مخبر مراجعه شود

[۶] در اسطوره «انسان و ذرت» قبیله مایا خورشید خود را به صورت انسان نشان می‌دهد

[۷] هنرمند دو سال در هند زندگی کرده است.

[۸] نظریه مایا با قبیله مایا متفاوت است

[۹]  خلقت جهان توسط اتحاد برهمن و نیروی سحرآمیز مایا (نیروی خلاق و یا رویا) انجام می‌شود.

نوشته‌های پیشنهادی

آرش امدادیان گالری اتبین

فرم معنادار، نقدی بر نمایشگاه نقاشی آرش امدادیان

نقدی بر نمایشگاه نقاشی «دوباره…» آرش امدادیان در گالری آتبین فرم معنادار سایت تندیس به ...

یک نظر

  1. الف. یارمحمدی

    با درودفراوان خدمت سرکار خانم رضایی ، احسنت بر قلم گیرا و نگاه عمیق شما،قلبن بنده به شخصه لذت بردم از سطر بسطر تحلیل وبررسی استادانه و نکات و توضیحات مفصل و بجای شما،باآرزوی موفقیت روزافزون وهرچه بیشتر،امیدست که همچنان شاهد سیر وروند تعالی وپیشرفت شما بواسطه ی پشتکار وذوق سرشار وذکاوت واستعداد مثال زدنیتان باشیم ،ماناباشید وسبز

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

مزایای عضویت در خبرنامه تندیس را میدانید؟
دریافت بهترین مطالب وب سایت و مجله تندیس
ما هم از اسپم متنفریم و مطمئن باشد مشخصات شما امن خواهد بود.